Robert Malley

Robert Malley is een Amerikaanse topdiplomaat met een buitengewone staat van dienst als conflictbemiddelaar in het Midden-Oosten. Namens de regering-Obama leidde hij de onderhandelingen over de nucleaire deal met Iran in 2015. Tussen 2021 en 2023 kreeg hij van president Biden de taak om als speciaal gezant voor Iran de deal terug op tafel te krijgen, nadat die door president Trump was ingetrokken. Eerder was Malley een van de belangrijkste onderhandelaren namens de regering-Clinton in het Israëlisch-Palestijns conflict, onder meer tijdens de Camp David-top met Ehud Barak en Yasser Arafat in juli van het jaar 2000.

Malley werd geboren in New York, als zoon van de prominente Syrisch-Egyptische journalist Simon Malley. De wereld van zijn vader – een geboren Jood maar overtuigd antizionist, bekend om zijn steun aan revolutionaire onafhankelijkheidsbewegingen zoals de Palestijnse Bevrijdingsorganisatie (PLO) van Arafat – zou Robert Malley wezenlijk vormen.

De jonge Malley verhuisde in 1969 met zijn familie naar Parijs, waar hij op een tweetalige privéschool in de klas zat met Antony Blinken. Tijdens een middelbareschooldebat over het Israëlisch-Palestijns conflict vertegenwoordigde Blinken de kant van Israël en Malley die van de Palestijnen. Een betrokkenheid bij de Palestijnse zaak kreeg Malley met de paplepel ingegoten, maar zijn engagement verschilde van dat van zijn vader. Diens rechtlijnige idealisme – dat hem vijandig maakte ten opzichte van bijvoorbeeld de VS – verruilde de jonge Malley voor een politiek realisme en een geloof in diplomatie.

Na een rechtenstudie aan Harvard en een PhD in politieke filosofie aan Oxford, kwam Malley in 1993 terecht bij het Amerikaanse State Department. In 1998 werd hij benoemd tot speciaal assistent van president Clinton voor Arabisch-Israëlische zaken; in die hoedanigheid was hij betrokken bij de 2000 Camp David-top. Na het presidentschap van Clinton werkte Malley voor de International Crisis Group, waar hij zich opnieuw met het Midden-Oosten bezighield. Vanaf 2014 nam Malley deel aan de Nationale Veiligheidsraad onder president Obama; na 2015 werd hij speciaal assistent van Obama, en coördineerde hij het buitenlandbeleid in het Midden-Oosten, Noord-Afrika en de Golfregio. Toen Obama in 2017 werd opgevolgd door president Trump, keerde Malley terug naar de International Crisis Group. Na het aantreden van president Biden in 2021 benoemde die hem tot speciaal gezant voor Iran. Op dit moment doceert Malley aan Yale.

Door zijn achtergrond, zijn kennis en zijn schat aan ervaringen beschikt Malley over een unieke combinatie van perspectieven. Hierover schrijft hij voor onder meer The New York Times, The Guardian, The New York Review of Books en Foreign Affairs. In 2025 publiceerde hij samen met de Palestijnse Hussein Agha, die adviseur was van Arafat, het boek Tomorrow is Yesterday, over het mislukte vredesproces in het Israëlisch-Palestijns conflict. Na 7 oktober 2023, stellen de auteurs, werd de wereld terug het verleden in gesleurd, en geconfronteerd met de complexiteit van een geschiedenis die te vaak terzijde is geschoven vanuit onkunde, onwil of ten behoeve van simpele oplossingen. Het boek geeft een ontluisterend inkijkje in een diplomatieke farce, en stelt de vraag hoe het anders kan.