Essays

De komende tijd vullen we dit online archief, speciaal voor leden, met pareltjes uit uitverkochte Nexus-nummers. Als u zich inschrijft voor onze speciale nieuwsbrief, krijgt u, zodra er een nieuw essay te lezen is, een mailtje met een persoonlijke aanbeveling. Inschrijven kan hier. Nog geen lid? Bekijk hier de voordelen.

Nieuw: U kunt nu ook Engelstalige essays lezen in ons online archief. Ga daarvoor naar de Engelse kant van onze site. Hebt u toegang tot het Nederlandse archief, dan hebt u ook toegang tot de Engelse teksten.

Thema

Mihail Sebastian

Geschiedenis, Politiek

Peter Gay

Getuige van het fascisme

Hoewel in levensgevaar, bleef Sebastian in Roemenië om getuige te zijn van het leven onder het fascisme.
Michael Ignatieff

Politiek

Michael Ignatieff

Een politiek humanisme voor de 21e eeuw

Elke waarde die tot het uiterste wordt nagestreefd, zal tot tirannie leiden.
camusletter

Literatuur

Koen Schouwenburg

Brief aan Albert Camus

Met deze brief aan Albert Camus won Koen Schouwenburg onze essaywedstrijd 2018.
large_Fukuyama-3

Politiek

Francis Fukuyama

Op zoek naar identiteit

Het vacuüm in de kern van de liberale democratie is snel gevuld geraakt door de moderne identiteitspolitiek.
marilynne robinson

Geloof, Wetenschap

Marilynne Robinson

Een lofzang op de menselijke ziel

De grote levensvragen zijn nog net zo onbeantwoord als toen de Babyloniërs naar de sterren zijn gaan kijken.
poesjkin1

Literatuur

Joseph Frank

Twee voordrachten over Poesjkin

Het was in een bedreigende sfeer dat de intelligentsia bijeenkwam ter ere van Poesjkin, een groot symbool van nationale eenheid (hoopten ze).
Milan_Kundera-klein

Politiek

Milan Kundera

De tragedie van Midden-Europa

De echte tragedie van Midden-Europa is niet Rusland, maar Europa: het Europa dat stond voor een waarde
fail

Cultuur

Allan Janik

Nadenken over falen

Voor een wijs mens is er ook in het grootste succes altijd een element van mislukking
tsjechov

Literatuur

Tatjana Tolstaja

Liefde en zee

Wat met Tsjechovs hoofdpersoon gebeurt, komt neer op een metamorfose, zonder enige reden.
Mario-Vargas-Llosa

Literatuur

Mario Vargas Llosa

Pas op voor Elizabeth Costello!

Literatuur maakt lezers niet gelukkiger of beter of slechter. Wél scherpzinniger.
NEX020611

Literatuur

John Coetzee

Het probleem van het kwaad

Is de kunstenaar wel echt de held die hij voorgeeft te zijn?
Creation of Adam

Geschiedenis

Hermann von der Dunk

De Verlichting en de liberale vrijheidsillusie

Het pure individualisme is als illusie ontmaskerd, maar in de Verlichting lag dat idee dan ook ingebed in een goddelijke kosmische orde.
geld

Cultuur

Natalia Ginzburg

De kleine deugden

Onze kinderen zullen denken dat geld stom is, wat je als kind terecht moet denken.
virginiawoolf

Literatuur

Virginia Woolf

Middlebrow

Middlebrows, dat zijn de mensen, moet ik bekennen, die ik maar zelden met onverdeelde warmte beschouw.
duchamp

Kunst

Arthur C. Danto

Het einde van de smaak

Meer dan wie ook leidde Duchamp het walgelijke in het hedendaagse artistieke repertoire binnen.
merda

Kunst

Jean Clair

De ontbinding van de muzen

Manzoni bood aan liefhebbers van de avant-garde zijn ingeblikte Merda d’artista.
brussel

Cultuur, Politiek

Adam Zagajewski

Een Europees burger

Europa lijkt een bewonderenswaardige fictie. Minder echt dan God, maar echter dan het socialisme.
oekdejong

Cultuur, Literatuur

Oek de Jong

Een kind dat met zijn bikkels speelt

Ook ik ben blij met mijn smartphone, maar mijn eerste maatregel zou zijn de smartphone uit klaslokaal en collegezaal te weren.
kolakowski

Geloof

Leszek Kolakowski

Is God gelukkig?

Volgens conventionele beelden is het geluk een emotionele gemoedstoestand. Kan God daar onderhevig aan zijn?
Terezin-sebald

Literatuur

Mark Anderson over W.G. Sebald

Melancholie is een vorm van verzet

Weinig Europese schrijvers hebben de pessimistische kijk op sterfelijkheid welsprekender uitgedrukt dan Sebald.
Nexus2012conf095

Cultuur, Politiek

Margaret Atwood

De geest uit de fles

'We kunnen de wereld veranderen. Dat hebben we al gedaan en als we niet snel het een en ander terugveranderen, worden we met ongekende problemen geconfronteerd.'
forster

Geloof

E.M. Forster

Wat ik geloof

'Tolerantie, een goede inborst en medeleven – dat zijn de dingen waar het echt om gaat.'
valery

Cultuur, Politiek

Paul Valéry

De crisis van de geest

'Wij beschavingen, wij weten inmiddels dat we vergankelijk zijn.'
schwartz

Kunst

Gary Schwartz

Zo zie ik mij in Clio’s spiegel

Over de vreemde stier op het meesterwerk van Saenredam.